Dit wil je écht niet weten

12-05-2026

Dit wil je écht niet weten

Mijn eerste mail in mijn inbox vanmorgen was van iemand met wie ik jaren geleden voor het laatst contact had. Het leek op een bericht van WeTransfer, met de mededeling dat deze persoon mij een document had gestuurd. Maar waarom zou iemand mij out of the blue een document toesturen met de nietszeggende titel ‘documents’?

Omdat ik net ‘Dit wil je écht niet weten’ van Huib Modderkolk uit had, was ik alert.

Niet zomaar openen dus.

Voor hetzelfde geld open ik met dat document ook de deuren voor cybercriminelen om zich in mijn laptop te nestelen. Want ja, daar gaat het boek van de Volkskrant-journalist over.

Omdat ik de achterflap niet had gelezen en puur was afgegaan op de titel en ondertitel ‘Over de onvoorstelbare wereld achter je scherm’, was ik eerlijk gezegd verrast door de insteek van dit boek. Modderkolk neemt ons mee in een thriller waarin hij zelf bijna de hoofdpersoon lijkt te worden. Een spannend verhaal dat begint met een ogenschijnlijk simpel mailtje, met de geheimzinnige zin: ‘Ik heb belangrijke informatie voor u.’ Informatie over een undercoveragent van de Mossad die al jaren in Nederland actief zou zijn.

En ja, natuurlijk slaat een onderzoeksjournalist hier op aan. Wat was dit voor informatie? Waarom werd uitgerekend híj benaderd? En wat moest hij hiermee?

Wat begint als een journalistieke tip, groeit uit tot een jarenlange zoektocht. Naar de waarheid achter deze mysterieuze man. Naar de vraag of hij slachtoffer is. Manipulator. Overloper. Of pion in een veel groter spel.

Maar gaandeweg ontdekt Modderkolk iets wat misschien nog veel ontluisterender is dan het bestaan van geheime operaties. De echte kwetsbaarheid zit niet alleen bij geheime diensten. De echte kwetsbaarheid zit… bij ons.

Bij bedrijven. Bij ziekenhuizen. Bij overheden. Bij gezinnen. Bij jou. Bij mij.

De zoektocht van Modderkolk is dan ook niet alleen een spannend verhaal. Het is de kapstok waaraan hij laat zien hoe diep digitalisering inmiddels in ons leven is doorgedrongen. En hoe weinig grip we daar eigenlijk op hebben.

In de epiloog komt Modderkolk tot misschien wel de meest praktische en waardevolle pagina’s van het boek.

Geen geheime agenten. Geen Mossad. Geen Iraanse operaties. Gewoon lessen. Voor bedrijven. En voor het klootsjesvolk. Voor jou en mij dus.

Enkele hardnekkige denkfouten op een rij:

Bedrijven

1. “Wij zijn geen doelwit”
Hoeveel directeuren denken nog steeds: waarom zouden Chinese hackers geïnteresseerd zijn in óns?
Modderkolk noemt dat een gevaarlijke denkfout. Kleine bedrijven zijn juist vaak interessant. Niet vanwege hun naam. Maar vanwege hun zwakke beveiliging. Of omdat ze leverancier zijn van grotere spelers.

2. “We zijn compliant, dus veilig”
Ook een pijnlijke. Papieren op orde hebben, betekent nog niet dat je veilig bent. Modderkolk beschrijft bedrijven die volledig compliant waren, en tóch werden gehackt. Omdat compliance geen veiligheid is. Maar administratie.

3. “Wij beschermen ons merk”
Misschien wel de gevaarlijkste denkfout van allemaal. Bedrijven die worden gehackt, kiezen nog te vaak voor stilte. Geen klanten informeren. Geen medewerkers meenemen. Geen openheid.
Eerst juristen erop. Eerst reputatieschade beperken. Eerst hopen dat het overwaait.

Modderkolk laat zien hoe begrijpelijk die reflex misschien voelt, maar hoe destructief die uiteindelijk is. Want door vooral het merk te beschermen, bescherm je uiteindelijk niemand.

Onze eigen denkfouten
En dan wijzelf. Simpele zielen in een wereld waarvan de meesten van ons amper begrijpen hoe die werkelijk werkt.

Denkfout 1: “Ik heb niets te verbergen”
Modderkolk rekent genadeloos met dit idee af. Omdat data over ons later tegen ons gebruikt kan worden. Door overheden. Door bedrijven. Door criminelen. Door regimes die vandaag nog ver weg lijken. Hoewel…

Denkfout 2: “Ik heb geen interessante data”
Onzin. Jouw locatie. Jouw contacten. Jouw zoekgedrag. Jouw medische vragen. Jouw gezin. Alles heeft volgens Modderkolk waarde.

Denkfout 3: “Ik maak het verschil niet”
Ook dat klopt niet. Modderkolk laat zien hoe individuele keuzes wel degelijk druk zetten op Big Tech. Hoe overstappen naar veiligere alternatieven effect heeft. Hoe privacyvriendelijke keuzes markten kunnen veranderen.

Denkfout 4: “Ik wil geen moeite doen”
En misschien is dat wel de pijnlijkste. Want precies daar winnen gemak, luiheid en onverschilligheid het van veiligheid.

Maar oeps. Dit was ook mijn houding. Totdat ik het verhaal van Modderkolk las. Ik ben toch wel een beetje geschrokken. Ik klik in ieder geval niet meer op documenten die ik niet direct kan plaatsen. Het is een begin. Maar heb nog wel een weg te gaan in het minder rucksichtslos maar alles vertrouwen en afdoen als een ver-van-mijn-bedshow.
 

Dit wil je écht niet weten
Huib Modderkolk

Koop het boek hier